W Beskidzkim Centrum Onkologii – Szpitalu Miejskim w Bielsku-Białej trwają Spotkania z kulturą. Jest to jeden z pionierskich projektów w Polsce, który wprowadza sztukę bezpośrednio na oddziały szpitalne. Od lipca do października pacjenci będą uczestniczyć w ponad stu wydarzeniach artystycznych. Projekt realizuje Fundacja Pasmo – Instytut Odporności Społecznej.
Choroba wiąże się z ogromnym stresem i często prowadzi do izolacji społecznej oraz depresji, co może opóźniać proces leczenia. Raport Światowej Organizacji Zdrowia z 2019 roku wskazuje, że aktywności artystyczne mają pozytywny wpływ na stan psychiczny i fizyczny ludzi, zmniejszają poczucie osamotnienia oraz wspierają proces zdrowienia. Celem projektu jest zapewnienie pacjentom dostępu do kultury w miejscach, gdzie zazwyczaj jest ona nieosiągalna.
Program obejmuje dorosłych pacjentów leczących się na oddziałach onkologicznym, kardiologicznym, gastroenterologicznym, chirurgicznym oraz w zakładzie radioterapii, a także osoby objęte opieką paliatywną. W planie znajdują się kameralne koncerty, warsztaty plastyczne, fotograficzne i literackie, a także zajęcia ruchowo-oddechowe. W organizację przedsięwzięcia zaangażowanych jest wielu lokalnych artystów oraz wolontariuszy.
- Beskidzkie Centrum Onkologii koncentruje się na pacjencie nie tylko jako osobie chorej, ale przede wszystkim jako człowieku. Projekt Spotkania z kulturą wpisuje się w tę filozofię. Wierzymy, że obecność sztuki na oddziałach pozytywnie wpłynie na samopoczucie pacjentów i atmosferę leczenia – mówi Elżbieta Popielska, zastępczyni dyrektora ds. organizacji, rozwoju i funduszy zewnętrznych placówki.
Tempo oraz metody pracy są dostosowane do możliwości pacjentów i konsultowane z personelem medycznym; większość zajęć odbywa się w małych grupach. Uczestnicy mogą brać udział tak długo, jak mają na to siłę, z możliwością przerwania w dowolnym momencie. Nie wymagane jest wcześniejsze doświadczenie – warsztaty prowadzone są w duchu zasady: Nie musisz być dobry w sztuce, żeby sztuka była dobra dla Ciebie. Koncerty dają okazję do relaksu, a spotkania literackie do rozmowy o tym, co sprawia radość w życiu codziennym.
- Jak pokazują dotychczasowe doświadczenia projektu, dzięki zajęciom pacjenci odkrywają nowe pasje i na chwilę odrywają myśli od choroby, kierując je ku pięknu, które przynosi wytchnienie – dodaje Edyta Ruta, koordynatorka projektu z Fundacji Pasmo.
Projekt ma również na celu zbieranie danych edukacyjnych i badawczych. Informacje zwrotne zbierane od pacjentów, personelu i zespołu artystycznego umożliwią wyłonienie najskuteczniejszych metod pracy i mogą posłużyć jako fundament do rozwijania podobnych programów wsparcia pacjentów w innych szpitalach w Polsce.
Fundacja Pasmo dziękuje partnerom projektu za wsparcie, w tym firmom Rekord SI oraz Marbet. Można również indywidualnie wesprzeć projekt poprzez zbiórkę na zrzutka.pl: zrzutka.pl/bhjx7m. Więcej informacji dostępnych jest na stronie Fundacji Pasmo.
Projekt został dofinansowany z funduszy Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury: Kultura – Interwencje. Edycja 2026.
Fundacja Pasmo – Instytut Odporności Społecznej działa na styku kultury, zdrowia i polityki społecznej. Należy do Platformy Innowacji w Zdrowiu Publicznym WHO i reprezentuje Polskę w europejskiej sieci CultureAndHealth.